Źle ustawione meble mogą zablokować drzwi, zawęzić przejścia i sprawić, że nawet duży taras stanie się niewygodny. Dlatego najpierw wyznacz powierzchnię użytkową i ciągi komunikacyjne, a dopiero potem dobieraj oraz ustawiaj meble.
Zmierz taras i wyznacz powierzchnię użytkową
Całkowity metraż tarasu nie pokazuje jeszcze, ile miejsca rzeczywiście pozostaje na stół, narożnik czy leżaki. Liczy się powierzchnia użytkowa, czyli część tarasu możliwa do przeznaczenia na meble i korzystanie z nich po uwzględnieniu drzwi, schodów, słupów, donic oraz niezbędnych przejść.
Przykładowo taras o wymiarach 4 × 5 m ma 20 m². Jeżeli przy wyjściu znajdują się drzwi, obok tarasu są schody, a na jednej krawędzi stoją duże donice i grill, na ustawienie mebli oraz swobodne poruszanie się może pozostać około 13–15 m². To tę wartość trzeba porównać z wymaganiami wybranego zestawu.
Przed zakupem przygotuj prosty szkic w skali, na przykład 1:20 lub 1:25. Następnie wykonaj kolejne czynności:
- Zmierz długość i szerokość tarasu, a przy nieregularnym kształcie podziel go na prostsze części.
- Zaznacz drzwi tarasowe, kierunek otwierania skrzydeł, schody, słupy, balustrady i stałe donice.
- Wyznacz główną trasę między domem a ogrodem, pozostawiając na nią potrzebną szerokość.
- Narysuj obrysy mebli wraz ze strefą odsuwania krzeseł, dojściem do stolika i miejscem na obsługę zestawu.
- Porównaj uzyskany układ z rzeczywistymi wymiarami mebli i sprawdź, czy nic nie blokuje drzwi ani schodów.
Najczęstsze stałe elementy ograniczające przestrzeń to:
- drzwi tarasowe i ich promień otwierania,
- schody prowadzące do ogrodu,
- słupy, balustrady i elementy zadaszenia,
- duże donice, grill, skrzynia ogrodowa lub instalacje techniczne.
Sam mebel może fizycznie zmieścić się przy ścianie, ale jego użytkowanie wymaga dodatkowego miejsca. Dotyczy to szczególnie stołu z krzesłami. Nie planuj więc wyłącznie wymiarów blatu lub narożnika, lecz całą strefę, którą zajmie użytkownik.
Jakie przejścia zostawić na tarasie?
Najpierw zaplanuj komunikację, potem ustawiaj meble. Minimalne przejście dla jednej osoby powinno mieć około 60 cm, ale taka szerokość sprawdza się głównie w miejscach używanych sporadycznie. Główne trasy, na przykład między drzwiami a ogrodem, lepiej zaplanować szerzej.
| Typ przejścia | Minimalna szerokość | Komfortowa szerokość |
|---|---|---|
| Przejście używane sporadycznie | 60–70 cm | około 90 cm |
| Standardowe przejście między meblami | 60 cm | 90 cm |
| Główny ciąg komunikacyjny | 90 cm | 100–120 cm |
| Przejście przy drzwiach tarasowych | 90 cm | około 120 cm |
Przy stole trzeba doliczyć miejsce na odsunięcie krzesła. 60 cm to minimum, 75–90 cm pozwala wygodnie wstać, a 110–120 cm umożliwia przejście za siedzącą osobą. Przy stole o szerokości 90 cm i długości 150 cm z sześcioma krzesłami sama powierzchnia blatu nie wystarczy. Komfortowa strefa może potrzebować około 330 × 270 cm, a z przejściem za krzesłami nawet około 390 × 330 cm.
Warto też zachować około 60–70 cm szerokości dla jednej osoby przy stole. Dzięki temu użytkownicy nie będą się wzajemnie potrącać, a podawanie posiłków nie wymusi przesuwania całego zestawu.
Podziel taras na strefy funkcjonalne
Na większym tarasie najłatwiej wydzielić osobną jadalnię i strefę relaksu. Stół z krzesłami ustaw w miejscu dogodnym względem drzwi prowadzących z domu, natomiast sofę, narożnik lub leżaki umieść w spokojniejszej części. Nie chodzi o tworzenie sztywnych granic, lecz o takie rozmieszczenie mebli, aby każda funkcja miała własną przestrzeń.
Na małym tarasie lepiej połączyć funkcje niż próbować wstawić pełne zestawy do jadalni i wypoczynku. Pomaga w tym stół rozkładany, składane krzesła, kompaktowa sofa albo meble modułowe. Główne meble wypoczynkowe zwykle najlepiej ustawić przy ścianie budynku, pergoli lub balustradzie. Wtedy nie trzeba zostawiać przejścia za nimi.
Podczas planowania stref zwróć uwagę na następujące zasady:
- jadalnię ustaw blisko drzwi, jeśli często wynosisz na taras posiłki,
- strefę relaksu umieść poza głównym ciągiem komunikacyjnym,
- narożnik lub sofę ustaw przy krawędzi tarasu, jeśli nie musisz korzystać z nich z każdej strony,
- leżaki, huśtawkę i fotel wiszący zaplanuj jako osobną strefę z dodatkowym miejscem na ruch.
Na dużym tarasie można pozostawić przejścia wokół centralnie ustawionego zestawu. Na małym takie ustawienie zwykle niepotrzebnie zabiera miejsce. Oświetlenie, parasol czy donice również powinny być uwzględnione na szkicu, ponieważ mogą zawężać przejścia po rozstawieniu lub otwarciu.
Ile miejsca potrzebują poszczególne zestawy?
Poniższe wartości są orientacyjne i obejmują nie tylko obrys mebla, ale także przestrzeń potrzebną do korzystania z niego. Zakładają ustawienie głównych elementów przy ścianie, balustradzie albo pergoli. Jeśli mebel ma stać na środku tarasu, potrzebna powierzchnia będzie większa.
| Typ mebla lub zestawu | Minimalna powierzchnia użytkowa | Komfortowa powierzchnia użytkowa |
|---|---|---|
| Komplet obiadowy dla 4 osób | około 6 m² | 7–9 m² |
| Komplet obiadowy dla 6 osób | około 9 m² | 10–13 m² |
| Sofa z dwoma fotelami i stolikiem | 8 m² | 10–12 m² |
| Narożnik ogrodowy | 12–15 m² | 15–21 m² |
| Dwa leżaki | 5–6 m² | 6–8 m² |
| Fotel wiszący | 2 m² | 2,5–3,5 m² |
Jeżeli taras ma mniej niż około 12 m² powierzchni użytkowej, sofa z fotelami często sprawdzi się lepiej niż duży narożnik. Fotel wiszący potrzebuje miejsca na ruch, dlatego zostaw około 30–40 cm po bokach i około 60 cm z przodu. W przypadku leżaków warto zaplanować około 80–90 cm przejścia między nimi.
Sprawdź układ przed zakupem i ustawieniem
Przed zamówieniem mebli zaznacz ich obrys na podłodze taśmą malarską albo rozłóż kartony w wymiarach odpowiadających zestawowi. Taki test szybko pokaże, czy można odsunąć krzesło, otworzyć drzwi i przejść z tacą do stołu. Na tym etapie łatwiej zmienić układ niż po wniesieniu ciężkiego narożnika.
Ostateczna lista kontrolna powinna obejmować:
- czy sprawdziłeś pełny kierunek i zakres otwierania drzwi tarasowych?
- czy wyznaczyłeś główną ścieżkę między domem a ogrodem?
- czy pozostawiłeś co najmniej 60 cm dla przejść pomocniczych i około 90–120 cm dla głównej komunikacji?
- czy meble nie blokują schodów, balustrady ani dostępu do grilla?
- czy przy stole jest miejsce na odsunięcie krzeseł i przejście za siedzącymi osobami?
- czy zaplanowałeś miejsce na poduszki, pokrowce i skrzynię ogrodową?
Najlepszy układ nie zawsze mieści największy zestaw. Zwykle lepiej wybrać nieco mniejsze meble i zachować swobodne przejścia, niż wypełnić cały taras wyposażeniem, którego nie da się wygodnie używać.
